Jednym z punktów wtorkowego porządku obrad jest projekt ustawy o systemach sztucznej inteligencji. Powołany ma zostać organ nadzoru rynku AI, czyli Komisja Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji. Zgodnie z prawem unijnym, komisja powinna być powołana do 2 sierpnia 2025 roku.
Zgodnie z projektowanymi przepisami do komisji będzie można m.in. składać indywidualne skargi na działanie systemów AI. Zadaniem Komisji będzie również prowadzenie kontroli, które mają sprawdzić, czy technologie oparte na sztucznej inteligencji spełniają wymogi polskich i europejskich przepisów.
Komisja ma też wydawać zezwolenia dla systemów wysokiego ryzyka (tj. wykorzystywanych m.in. w kształceniu, infrastrukturze krytycznej, zatrudnianiu pracowników, zarządzaniu migracją). Ma mieć też możliwość prowadzenia postępowań w sprawach naruszeń prawa, nakładać kary finansowe, wydawać decyzje o działaniach naprawczych oraz wycofywać z rynku systemy niezgodne z unijnym aktem.
Zgodnie z projektem przewodniczący Komisji ma być powoływany przez Sejm za zgodą Senatu, a w jej skład wchodzić mają dwaj zastępcy przewodniczącego oraz prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej oraz przedstawiciele Komisji Nadzoru Finansowego i Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji.
Komisja ma być zobowiązana do współpracy z licznymi organami krajowymi, w tym z Urzędem Patentowym, Urzędem Rejestracji Produktów Leczniczych, czy organami związanymi z cyberbezpieczeństwem. Projekt przewiduje, że przy Komisji ma działać organ opiniodawczo-doradczy Społeczna Rada do spraw Sztucznej Inteligencji, która ma liczyć od 9 do 15 członków.
Ministrowie zająć mają się też przygotowanym przez ministra koordynatora służb specjalnych projektem rozszerzającym nadzór sądowy nad kontrolą operacyjną prowadzoną przez uprawnione do niej służby: Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Centralne Biuro Antykorupcyjnego i Służbę Kontrwywiadu Wojskowego oraz instytucje: Policję, Straż Graniczną, Służbę Ochrony Państwa, Krajową Administrację Skarbową i Żandarmerię Wojskową. Uprawnienia do wnoszenia o kontrolę operacyjną oraz o zakup kontrolowany miał dotychczas też Inspektor Nadzoru Wewnętrznego MSWiA, ale projekt ma wyłączyć go z tej grupy.
Obecnie właściwe sądy okręgowe decydują o zarządzeniu albo przedłużeniu kontroli operacyjnej. Sądy mają też prawo do zatwierdzania kontroli operacyjnej służb zarządzonej w trybie niecierpiącym zwłoki. Nowe przepisy mają wzmocnić i uzupełnić istniejące kompetencje sądu, nadając im część uprawnień nadzorczych, które obecnie ma prokurator.
Jednym z najważniejszych projektowanych rozwiązań jest wprowadzenie obowiązku informowania sądu o wynikach kontroli operacyjnej po jej zakończeniu, a na jego żądanie również o przebiegu tej kontroli w trakcie jej trwania (sąd otrzymuje wtedy materiały zebrane w toku kontroli operacyjnej). Proponowane jest również przyznanie sądowi i prokuratorowi uprawnienia do wydania w każdym czasie postanowienia o przerwaniu stosowania kontroli operacyjnej, przy jednoczesnym wskazaniu przesłanek, które sąd i prokurator powinni wziąć pod uwagę przy rozstrzyganiu o przerwaniu kontroli. Projekt przewiduje także zniesienie uprawnień Inspektora Nadzoru Wewnętrznego MSWiA do stosowania kontroli operacyjnej oraz tzw. zakupu kontrolowanego.
Ponadto rząd ma zająć się projektem nowelizacji Kodeksu karnego mającym na celu pełne wdrożenie przepisów unijnej dyrektywy z 2013 r. dotyczącej ataków na systemy informatyczne. W uzasadnieniu zaznaczono, że analiza aktów prawnych wskazuje, że Polska nie wdrożyła wszystkich, przewidzianych w dyrektywie przepisów, a dokładniej - nie usankcjonowano wszystkich czynów w niej wskazanych.
Według obecnych przepisów, karany jest obrót urządzeniami lub programami komputerowymi, przystosowanymi do m.in. ich zakładania lub posługiwania się w celu uzyskania informacji, do której nie jest się uprawnionym. Karze podlega też obrót urządzeniami przystosowanymi do niszczenia, uszkadzania, usuwania lub utrudniania dostępu do danych informatycznych. Zakazany jest ponadto obrót hasłami komputerowymi, kodami dostępu lub innymi danymi również umożliwiającymi nieuprawniony dostęp do informacji przechowywanych w systemie informatycznym, systemie teleinformatycznym lub sieci teleinformatycznej.
Projekt wprowadza zakaz obrotu również urządzeniami przystosowanymi do uzyskania bez uprawnienia dostępu do całości lub części systemu informatycznego oraz dostępu do nieprzeznaczonej dla siebie informacji poprzez m.in. podłączenie się do sieci telekomunikacyjnej lub przełamanie albo ominięcie elektroniczne, magnetyczne, informatyczne lub inne szczególne jej zabezpieczenie.
Ponadto rząd ma przyjąć uchwałę w sprawie przyjęcia Polityki zakupowej państwa na lata 2026–2029. Ma to być kontynuacja działań zapoczątkowanych w latach 2022-2025. Przygotowana przez resort rozwoju i technologii uchwała pozwolić na powiązanie wydatków dokonywanych poprzez zamówienia publiczne z realizacją polityki oraz celów strategicznych państwa.
Polityka zakupowa zakłada takie ukierunkowanie zamówień publicznych, a także wzmocnienie niezbędnych „zasobów kompetencyjnych” zamawiających, aby zamówienia w większym stopniu stanowiły narzędzie wspierające rozwój gospodarczy, w tym przede wszystkim potencjał sektora małych i średnich przedsiębiorców (MŚP), wzrost innowacyjności, realizację polityki społecznej, zdrowotnej oraz środowiskowej.
Jak wskazało MRiT, zamówienia publiczne, obok zaspokajania potrzeb instytucji publicznych, mają służyć budowaniu siły i konkurencyjności krajowych wykonawców, „którzy stają w obliczu wielu wyzwań wynikających z obecnej sytuacji geopolitycznej”.
Rada Ministrów zająć ma się także projektowaną uchwałą w sprawie przyjęcia „Strategii Rozwoju Polski do 2035 r.”. Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej wskazało, że Strategia „poszukuje równowagi” między zdolnością gospodarki do utrzymania wysokiego wzrostu oraz spójnością społeczną i terytorialną, a bezpieczeństwem kraju - zarówno w sensie militarnym, jak i rozumianym jako odporność społeczeństwa oraz instytucji państwa na sytuacje kryzysowe.
Strategia określa trzy główne cele dla polityki rozwoju państwa: łagodzenie zmian demograficznych i adaptacja do nich; tworzenie warunków dla konkurencyjnej i sprawiedliwej gospodarki; wzmocnienie bezpieczeństwa, odporności i sprawności państwa. Mają być one realizowane z myślą o zrównoważonym rozwoju terytorialnym „opartym na policentrycznej sieci osadniczej”.
Dokument składa się z czterech części: diagnostycznej - zawierającej najważniejsze wnioski z diagnozy sytuacji społecznej, gospodarczej i przestrzennej kraju; kierunkowej – przedstawiającej opis celów Strategii; wdrożeniowe j- stanowiącej opis siedemnastu priorytetów, których realizacja jest niezbędna dla osiągnięcia celów; a także systemu realizacji Strategii, który zawiera wskaźniki służące do oceny postępów, czteroletni Plan działań i Rocznej Diagnozy Strategicznej, a także „opis ram finansowych Strategii”.
PAP/zas
