Dolegliwości ze strony układu pokarmowego należą do najczęściej zgłaszanych problemów zdrowotnych. Wzdęcia, bóle brzucha czy zgaga bywają przez dłuższy czas bagatelizowane i tłumaczone stresem, pośpiechem lub ciężkostrawnym jedzeniem. Jeśli jednak objawy utrzymują się tygodniami lub nasilają się mimo zmian diety i stylu życia, mogą świadczyć o poważniejszych zaburzeniach. W takich sytuacjach wizyta u lekarza jest wręcz niezbędna. Oto pięć sygnałów ostrzegawczych, które wskazują na potrzebę konsultacji bezpośrednio z doświadczonym gastrologiem.
Przewlekłe bóle brzucha i nawracające wzdęcia
Sporadyczny ból brzucha może zdarzyć się każdemu, jednak gdy dolegliwości powracają regularnie lub towarzyszą im uporczywe wzdęcia, uczucie pełności i dyskomfort po posiłkach, należy zastanowić się, co leży u ich źródła. Takie objawy mogą być związane z zespołem jelita drażliwego, nietolerancjami pokarmowymi, chorobami zapalnymi jelit czy zaburzeniami trawienia. Gastrolog, na podstawie wywiadu i badań, jest w stanie odróżnić problem czynnościowy (związany np. ze stresem) od choroby wymagającej leczenia farmakologicznego.
Utrzymująca się zgaga i refluks
Pieczenie za mostkiem, cofanie się treści żołądkowej do przełyku czy kwaśny posmak w ustach to typowe objawy refluksu. Jeśli występują sporadycznie, zwykle wystarczy zmiana codziennych nawyków żywieniowych i stylu życia, by sytuacja wróciła do normy. Gdy jednak zgaga pojawia się kilka razy w tygodniu, budzi w nocy lub nie reaguje na leki dostępne bez recepty, może świadczyć o chorobie refluksowej przełyku. Nieleczony refluks zwiększa ryzyko powikłań, takich jak zapalenie przełyku czy przełyk Barretta, dlatego nie warto zwlekać z wizytą u specjalisty.
Niewyjaśnione biegunki lub zaparcia
Zmiana rytmu wypróżnień, która utrzymuje się dłużej niż kilka tygodni, zawsze powinna zwiększyć naszą czujność. Przewlekłe biegunki mogą prowadzić do odwodnienia, niedoborów elektrolitów i witamin, natomiast długotrwałe zaparcia znacząco obniżają komfort życia i mogą być objawem poważniejszych schorzeń. Gastrolog pomoże ustalić, czy przyczyną są zaburzenia czynnościowe, infekcje, choroby zapalne, celiakia czy problemy hormonalne.
Utrata masy ciała i brak apetytu
Nieplanowana utrata wagi, szczególnie gdy towarzyszą jej problemy trawienne, osłabienie lub brak apetytu, zawsze jest sygnałem alarmowym. Takie objawy mogą wskazywać na zaburzenia wchłaniania, przewlekłe stany zapalne przewodu pokarmowego, a w niektórych przypadkach również na choroby nowotworowe. Wczesna konsultacja gastroenterologiczna pozwala na szybkie wdrożenie diagnostyki i zwiększa szanse na skuteczne leczenie.
Krew w stolcu, czarne stolce lub uporczywe nudności
Obecność krwi w stolcu, smoliste, czarne stolce, częste nudności czy wymioty nigdy nie powinny być ignorowane. Mogą świadczyć o krwawieniu z przewodu pokarmowego, chorobie wrzodowej, chorobach zapalnych jelit, infekcjach bakteryjnych, polipach lub innych poważnych schorzeniach. Doświadczony gastrolog oceni charakter objawów i zdecyduje o konieczności wykonania dodatkowych badań.
Jak wygląda konsultacja u gastrologa?
Na wizytę u gastrologa warto zabrać całą dotychczasową dokumentację medyczną, w tym wyniki badań, karty informacyjne z leczenia szpitalnego oraz listę aktualnie przyjmowanych leków. Specjalista przeanalizuje zgromadzone materiały, a następnie przeprowadzi szczegółowy wywiad z pacjentem. Pytania mogą dotyczyć m.in. diety, wcześniejszych chorób, stylu życia, stosowanych preparatów oraz rodzaju, czasu trwania i nasilenia dolegliwości.
W wielu przypadkach sama rozmowa nie wystarcza do postawienia jednoznacznej diagnozy. Dlatego lekarz może zlecić dodatkowe badania, zarówno laboratoryjne, jak i diagnostykę obrazową lub endoskopową, taką jak USG jamy brzusznej, gastroskopia czy kolonoskopia. Dopiero analiza kompletu wyników pozwala na trafne rozpoznanie i zaplanowanie dalszego postępowania terapeutycznego.